Lichaamstaal

In april 2010 verscheen de achtste druk van Manipuleren kun je leren geschreven door lichaamstaalexpert Frank van Marwijk Meer dan 25.000 exemplaren verkocht! Bestellen via Managementboek Bestellen via Bol.com

---

Lichaamstaal in geuren en kleuren

Snuffelen

Tijdens een wandeling met je hond ontmoet je een jou bekende hondenbezitter. Je besluit je wandeling even te onderbreken voor een praatje. Je loopt op de ander toe, kijkt hem vriendelijk aan, glimlacht, knikt en spreekt een groet uit, eventueel begeleid door een opmerking over het weer. Bij de honden verloopt de begroeting tegelijkertijd op een totaal andere manier.

De beestjes benaderen elkaar kwispelstaartend, lopen rondjes om elkaar heen en besnuffelen elkaar uitgebreid aan alle kanten. Bij mensen zie je maar zelden dat er volgens dit ritueel wordt gegroet. Mensen ruiken meestal niet eens aan elkaar bij een ontmoeting!

Ongepast!

Voor velen zal het idee alleen al onzinnig in de oren klinken. Mensen vinden het ongepast om op opvallende wijze aan anderen te ruiken. Toch is er een groot verschil tussen mensen en honden dat de oorzaak is van dit verschillende gedrag. Honden en veel andere dieren hebben een veel sterkere reukzin dan mensen en kunnen daarentegen slechter zien. Een hond krijgt door de geur van een mens of een andere hond zinvolle informatie. De reuk vormt zijn belangrijkste middel tot herkenning. De hond ruikt aan een andere hond om vast te stellen of hij hem al eerder heeft ontmoet. Hij ruikt of de ander hem vriendelijk of vijandig is gestemd; ook de bereidheid tot een liefdesavontuurtje wordt voornamelijk door de geur vastgesteld.

Onderbedeeld

Mensen gaan vooral af op wat ze van anderen zien en horen. De reukzin heeft bij ons een onderbedeelde plaats. Toch is onze neus belangrijker bij de communicatie dan we soms denken of willen toegeven. Mensen krijgen veel informatie door middel van geur. In de middeleeuwen, toen de diagnostische methoden nog niet zo toereikend waren als nu, stelden artsen soms een diagnose op basis van de geur van de patiënt. Geur kan sterke indrukken overbrengen die invloed hebben op onze keuzes. Er is onderzoek gedaan naar de invloed van geuren op het koopgedrag van mensen. Als in een warenhuis met behulp van een elektrisch apparaatje een bepaalde geur wordt verspreid door de ruimte, blijkt dit het koopgedrag van de bezoekers te beïnvloeden. Er wordt op dit moment zelfs hard gewerkt aan de ontwikkeling van een apparaatje waarmee je ook geuren kunt downloaden van het internet. Hoe zou het zijn als je bij het zien van een banner van de Hema de worst ook zou kunnen ruiken......?

De geur van vertrouwdheid

Mensen zijn zich over het algemeen weinig bewust van geurindrukken. Als ik jou nu vraag wat je op dit moment ruikt, antwoord je misschien wel dat je niets ruikt, tenzij je net een verse kop koffie voor je hebt staan of de buurman zojuist zijn gras gemaaid heeft. Of je werkelijk niets ruikt is nog maar de vraag. Je bent het je in ieder geval niet bewust. Ga je echter terug naar een plaats waar je vroeger als kind vaak bent geweest, bijvoorbeeld naar de lagere school, dan kun je een gevoel van vertrouwdheid krijgen door de geur van de omgeving. Een geur waarvan je je eerder nog niet zo bewust was. Dit leert ons dat de reuk in ieder geval sterk verbonden is met herinnering. Ook mensen kunnen een "vertrouwde geur" hebben die ons misschien pas opvalt als we hen enige tijd niet hebben gezien. Onderzoek heeft uitgewezen dat moeders hun baby's zelfs geblindoekt herkennen aan hun specifieke geur. Vaders blijken daar overigens niet zo sterk in.

De geur van de liefde

Zoals eerder genoemd worden dieren door lichaamsgeur naar elkaar toegetrokken. Ook bakenen veel dieren hun territorium door middel van geur af. Dieren scheiden hiervoor bepaalde geurstoffen af, die seksuele prikkeling bij het andere geslacht en juist afstoting bij het eigen geslacht teweeg brengen. Deze geurstoffen worden feromonen genoemd. Ook de talg- en zweetklieren van mensen scheiden feromonen af. Veel daarvan spoelen we dagelijks weg met water en zeep. We hebben ons aangeleerd om een overdaad aan natuurlijke lijflucht minder te waarderen. Toch zijn het juist de feromonen, de natuurlijke lokstoffen van dieren, die in parfums worden gewerkt en die de associatie van verleiding oproepen.

Eerder subtiel dan weldadig

Wij associeren bepaalde geurstoffen met reinheid en aantrekkelijkheid. Als we iemand lekker fris vinden ruiken, bedoelen we niet dat hij naar niets ruikt maar dat hij naar een "frisse" geurstof ruikt. In de 70er jaren was muskus de bekendste geurstof die gebruikt werd voor het maken van parfum. Deze afscheiding van een bronsig muskushert, die we zo lekker vonden, werd later synthetisch nagemaakt. De parfums zijn in de loop der jaren steeds verder verbeterd maar het gebruik ervan verzekert overigens niet altijd een grotere aantrekkelijkheid. Bij het gebruik van parfums en eau de toilette geldt namelijk zeker dat overdaad schaadt. De besprenkeling uit de geurflesjes dient eerder te subtiel zijn dan weldadig. Zelfs de duurste parfum kan afstotend werken als iemand hiervan een walm van enkele meters om zich heen heeft hangen. Ook moet het geurtjesgebruik passen bij de situatie. In een bar of discotheek kan een geurtje verleidelijk zijn, terwijl het in de bioscoop misschien als storend wordt ervaren. In de liefde kan een luchtje ons opwinden, maar een toekomstige werkgever wordt niet gunstiger gestemd door een te overdadig ruikende sollicitant.

Natuurlijke lichaamsgeur

Nergens wordt het belang van natuurlijke lichaamsgeur duidelijker beschreven als in het boek Het parfum van Patrick Suskind. De hoofdrolspeler die zonder lichaamsgeur wordt geboren, maakt er zijn levenswerk van om een parfum te ontwikkelen die iedereen dol van verlangen maakt. Hiervoor gebruikte hij uiteindelijk de natuurlijke geurstoffen van het menselijk lichaam. De geurstoffen die ons lichaam produceert ruiken niet vervelend. Sommige mensen denken echter van wel en zijn voortdurend bevreesd dat anderen hen ruiken. Juist deze mensen zijn snel geneigd meer kunstmatige luchtjes te gebruiken dan nodig is. We kunnen onfris gaan ruiken als we onze kleding die deze stoffen heeft geabsorbeerd te lang achtereen dragen. Ook roken en overmatig knoflookgebruik kunnen reden zijn voor een geur die niet iedereen prettig vindt. Als we onszelf echter dagelijks wassen en onze kleding tijdig verschonen is er niet zoveel reden tot zorgen.

Andere culturen

Onze vrees voor de eigen lichaamsgeur wordt niet overal in gelijke mate gedeeld. Jane Lyle beschrijft in haar boek "body language" een aantal voorbeelden van de manier waarop verschillende andere culturen met geur omgaan: de Polnesiërs, de Eskimo's en de Lappen wrijven hun neuzen niet alleen tegen elkaar om te groeten en affectie te tonen maar kunnen elkaar op deze manier ook besnuffelen waardoor ze vriend en vijand van elkaar kunnen onderscheiden. Bij de stammen in Nieuw-Guinea wordt ook op bijzondere wijze gebruik gemaakt van geur in de communicatie. Jane Lyle schrijft dat bij het vertrek van een zeer geliefde vriend of familielid afscheid wordt genomen door de handen in de oksels van de reiziger te drukken en de geur daarvan op het eigen lichaam te wrijven. Hiermee behouden de achterblijvers voor lange tijd een zeer persoonlijke herinnering die veel intiemer is dan een foto. Het gebruik van geurstoffen verschilt trouwens ook per cultuur. Hindoestaanse mannen gebruiken bijvoorbeeld soms een bepaalde olie als haargel waarvan de geur door veel westerlingen niet op prijs wordt gesteld, terwijl deze in eigen cultuur erg gewaardeerd wordt. In sommige kantoren in Japan worden via de airconditioning luchtjes verspreid om de stemming van de werknemers te verbeteren: 's morgens citroengeur als opwekkertje, 's middags de geur van hout als middel tot ontspanning en in de namiddag bloemengeur ter bevordering van de concentratie.

Waardering

Onze waardering voor geuren is behalve van cultuur ook afhankelijk van andere factoren. Geurtjes zijn mode-afhankelijk; we leren onszelf dus voor een deel aan wat we lekker zouden moeten vinden. Ook onze lichamelijke gesteldheid is van invloed op de waardering van geur. Mensen die ziek zijn kunnen vaak niet zo goed tegen bloemengeur en andere zoete luchtjes. Liefhebsters van versgezette koffie kunnen dit op een moment dat ze zwanger zijn naar een asbak vinden ruiken. Vanwege de veranderingen die de huid van een vrouw tijdens de menstruatiecyclus ondergaat, kan het gebeuren dat zij een bepaald parfum op het ene moment heerlijk vindt en op het andere niet. Ook herinnering kan invloed hebben op de interpretatie van geur. Als je vader een vervent pijproker was, is de kans groot dat je de geur daarvan ook op latere momenten wel weet te waarderen. Mensen met een traumatisch verleden kunnen door de geur van transpiratie in gedachten weer worden teruggevoerd naar de angstige momenten tijdens hun gevangenschap.

Geur en smaak

Over smaak valt niet te twisten. Wel kan er worden gezegd dat geur en smaak zeer nauw met elkaar verbonden zijn. Wat wij smaak noemen is voor een groot deel geur. Onze tong kan alleen waarnemen of iets zoet, zuur, zout of bitter is, meer niet! Deze sensaties, samen met de geur bepalen de smaak. Dit is spijtig voor iemand met anosmie, een aandoening waarbij de reukwaarnemingen ontbreken. Zo iemand mist niet alleen zijn reukvermogen, maar kan dus ook niet zo goed proeven. En wat te denken van iemand met kakosmie, een aandoening waarbij alles smerig ruikt. Wil je meer weten over deze aandoeningen of over andere geurterreur, lees dan de leuke en interessante bijdrage van L.P. Huijsen, arts voor homeopathie en natuurgeneeswijze.

tekst: Frank van Marwijk.
© Bodycom Lichaamscommunicatie

  Lichaamstaal bij baby's  
In september 2009 verscheen al weer de zevende druk van het succesvolle boek Lichaamstaal bij baby's van Frank van Marwijk. In dit boek staat de communicatie tussen ouder en baby centraal. Het boek biedt boeiende informatie aan ouders met baby's en aan iedereen die beroepsmatig met baby's te maken heeft. Ook leuk als kraamcadeautje.

 Meer informatie
 Hoofdstukindeling
 Online bestellen

---

Ik wil de wereld ruiken Alleen al in Nederland leven enkele honderdduizenden mensen met een reukstoornis. Niet of nauwelijks kunnen ruiken of proeven - het missen van een zo belangrijk zintuig - heeft grote invloed op het dagelijks leven. De schrijfster verloor in 2002 haar volledige reuk- en smaakvermogen door een verkoudheid. Diagnose: anosmie. In haar boek Ik wil de wereld ruiken, neemt ze de lezer mee in een wereld zonder smaak en geuren. Levendig beschrijft zij waar zij in het dagelijks leven mee geconfronteerd werd en hoe zij uiteindelijk haar reuk terugvond. Daarnaast bevat het boek achtergrondinformatie en tips om rekening mee te houden als je niet of nauwelijks kunt ruiken of proeven.

Ik wil de wereld ruiken   Free Musketeers   Jacqueline Blase   Ploegsma uitgeverij 1994   ISBN 9789048406074

---

Geur en Gedrag Henk Hellema schreef een interessant boekje over de invloed van geuren op ons gedrag. Geuren alarmeren ons voor 'vluchtige' gevaren, geven smaak aan eten en drinken en geven huis en haard, kinderen en partners een zweem van vertrouwdheid. Geuren hebben een sterke invloed op het emotionele brein. In minieme concentraties hebben ze al effect op de hersenen. Een eerste lentedag die voel je niet, die ruik je. De neus kan een mens zomaar twintig jaar terugvoeren in de tijd. Omdat hij een geur herkent die onmiskenbaar associaties oproept met een bepaalde gebeurtenis of situatie van toen. De bezitter van deze neus vraagt zich in zo'n situatie af waarom juist nu deze herinnering zich aan hem opdringt. Ook als we ons zonder aanwijsbare reden bijzonder aangetrokken voelen tot een ander persoon of juist iemand niet kunnen luchten of zien, zouden we er goed aan doen ons meest onderschatte zintuig te raadplegen: de neus. Er bestaan talloze geuren die ons verleiden, ons leven aangenaam en fris maken. Geuren die wij kopen in prachtige flacons, elegante doosjes of in handzame verpakkingen - als parfum, in zeep, in waspoeder of in wc-reiniger. Toch zijn er toepassingen van ons reukvermogen die tot dusver onbenut zijn gebleven. Bijvoorbeeld hoe de effectiviteit in het bedrijfsleven verhoogd kan worden door werkbevorderende luchtjes door de airco van het kantoorgebouw te blazen of hoe door bepaalde geuren de kooplust van de consument kan worden geprikkeld. Wordt u 's morgens al gewekt door 'Vitaliserende' geuren van den of eucalyptus?

Geur en gedrag   Henk Hellema   Ploegsma uitgeverij 1994   ISBN 9021671417

---

Afvallen terwijl je slaapt

Nieuw in Nederland! Met Vitamust Nachtslank verlies je gewicht terwijl je slaapt en kun je tot 12 kilo in één maand afvallen. Nu verkrijgbaar met 25% korting! NachtSlank is plantaardig, 100% veilig en kent geen bijwerkingen. Ook je nachtrust blijft ongestoord. Na de kuur treedt geen jojo-effect op want het oude vet komt niet terug!

Informatie

Indien u belangstelling heeft voor een presentatie over lichaamstaal binnen uw bedrijf of vereniging dan geven wij hierover graag meer informatie.

Bodycom Lichaamscommunicatie Voorschoten K.v.K. Leiden 28088572

http://www.lichaamstaal.nl (.com) e-mail: telefoon: 06 16024219

Lichaamstaal in psychologie Magazine In Psychologie Magazine vind je alles over relaties en persoonlijkheid, gevoel en verstand, gezondheid en opvoeding, werk en loopbaan en natuurlijk lichaamstaal!. Voor iedereen die mensen beter wil leren kennen. Nu 5 nummers € 15,- Lees meer...